Ý NGHĨA LỊCH SỬ VÀ TINH THẦN DÂN TỘC CỦA NGÀY 2/9/1945

Sự kiện ngày 2/9/1945 không đơn thuần là một lễ tuyên bố nền độc lập. Đó là một dấu ấn lịch sử mang tầm vóc thời đại, định hình vị thế và bản lĩnh của dân tộc Việt Nam trong dòng chảy vận động của thế giới hiện đại. 

Đằng sau tiếng hô vang “Việt Nam độc lập muôn năm” tại Quảng trường Ba Đình năm ấy là khát vọng sống còn của hàng triệu con người đã trải qua hàng thế kỷ kháng chiến và chịu đựng mất mát để giành lại quyền làm chủ đất nước..

*Ý nghĩa chính trị – khẳng định nền độc lập dân tộc

Ngày 2/9/1945 không đơn thuần là đánh dấu sự ra đời của một nhà nước mới nước Việt Nam Dân chủ Cộng hòa, mà là thời khắc khẳng định chủ quyền dân tộc với thế giới. Trong bối cảnh quốc tế lúc bấy giờ còn nhiều tranh cãi về vị trí của Việt Nam sau Thế chiến thứ hai, bản Tuyên ngôn Độc lập được Chủ tịch Hồ Chí Minh đọc tại Quảng trường Ba Đình mang ý nghĩa chính trị to lớn: một lời tuyên bố dứt khoát về quyền tự chủ của dân tộc Việt Nam trước toàn thể quốc dân và bạn bè năm châu.

Điều đáng nói là, bản Tuyên ngôn Độc lập là lời hiệu triệu gửi đến đồng bào trong nước và là lời tuyên bố dõng dạc với cộng đồng quốc tế “Nước Việt Nam có quyền hưởng tự do và độc lập”. Câu nói ấy vang lên theo âm hưởng của lòng yêu nước và mang theo mang tính chiến lược về ngoại giao và pháp lý. Chủ tịch Hồ Chí Minh đã khéo léo dẫn lại tinh thần của Tuyên ngôn Độc lập Hoa Kỳ và Tuyên ngôn Nhân quyền và Dân quyền của Pháp như một đòn phản biện mạnh mẽ, buộc các nước thực dân phải nhìn nhận quyền chính đáng của Việt Nam qua chính những nguyên lý họ từng đấu tranh để giành được.

Khẳng định quyền tự do, độc lập vừa mang theo tính biểu tượng, vừa là bước đi đầu tiên trong hành trình dựng xây thể chế chính trị độc lập, nơi người dân Việt Nam được làm chủ đất nước, làm chủ vận mệnh của mình. Đó là cột mốc đánh dấu một kỷ nguyên mới, chấm dứt gần một thế kỷ bị lệ thuộc và mở ra con đường khẳng định vị thế Việt Nam trên bản đồ chính trị thế giới.

*Ý nghĩa văn hóa – xã hội

Không chỉ là một cột mốc chính trị, ngày 2/9 còn mang đậm dấu ấn văn hóa, xã hội. Đây là dịp thiêng liêng để mỗi người dân Việt hướng về cội nguồn, bồi đắp lòng tự hào dân tộc và gìn giữ những giá trị bản sắc qua các thế hệ.

Bản Tuyên ngôn Độc lập, với lối hành văn súc tích, đanh thép, đã trở thành một biểu tượng văn hóa. Những câu chữ trong bản tuyên ngôn ấy đã truyền cảm hứng cho người dân lúc bấy giờ và đến nay những giá trị ấy vẫn còn được giữ nguyên, hun đúc tinh thần yêu nước và khát vọng sống có trách nhiệm với cộng đồng.

Hằng năm, những hình ảnh cờ đỏ sao vàng rợp khắp các tuyến phố, những giai điệu hào hùng như “Tiến quân ca”, “Ca ngợi Hồ Chủ tịch” lại vang lên.

*Ý nghĩa đối với thế hệ trẻ

Ngày 2/9 là cơ hội để thế hệ trẻ Việt Nam được tiếp cận lịch sử bằng góc nhìn hiện đại, không đơn giản chỉ học thuộc lòng các sự kiện, mà phải hiểu sâu sắc vai trò và trách nhiệm của mình trong việc gìn giữ nền độc lập hôm nay.

                                                                                                                                          Nguyễn Đen (Sưu tầm)